İçeriğe geç
Uİ · ULUSLARARASI İLİŞKİLER3 dk okuma · s. 1351–1353

Siyonist Terör Örgütleri

İNG

Jewish Terrorist Organizations

ALM

Jüdische Terrororganisationen

FRA

Organisations (Bandes) Terroristes Sionistes

ARA

المنظمات الإرهابية الصهيونيّة

YAZAR

Ahmet İŞLER

ORCID 0000-0002-9742-1260

KİTAPTA

s. 1351–1353

Atıf al

Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’ndaki yenilgisiyle , İngiliz mandası altına girmiş ve , hareketi destekleyerek Filistin’i Yahudi larına uygun hale getirmeye başlamıştır. 1917’deki Balfour Mektubu, burada ne giden yolda önemli bir adım olan “” kurulmasına onay vermiştir. Arap dünyasının tepkilerini dikkate almayan Batılı güçler, Filistin halkını bağımsızlık mücadelesini tek başına yürütmeye zorlamış ve siyonist projelerin hayata geçmesini sağlamıştır (Öke, 2021: 429). Siyonist projenin hayata geçmesinde eylemleri ile öne çıkan örgütlerin önemli bir rolü olmuştur.

1920’de David Ben-Gurion liderliğinde kurulan Hagana, nü teşvik ve toplulukları koruma amacı taşımakla birlikte, zamanla e yönelik saldırı ve tehcir faaliyetlerinde aktif bir rol üstlenmiştir. ideolojiye dayanan Hagana, ’in savunma yapılanmasının temellerini atmıştır. 1930’da Vladimir Ze’ev Jabotinsky’nin “” ideolojisi doğrultusunda kurulan Irgun, İngiliz manda yönetimine ve Filistinli nüfusa yönelik eylemleriyle dikkati çekmiştir. 1940’ta Irgun’dan ayrılarak kurulan Stern Çetesi (Lehi) ise faşizan bir ideolojiye dayanarak Müslümanlara, İngiliz yetkililere ve ılımlı Yahudi gruplara karşı agresif ve acımasız saldırılar gerçekleştirmiştir. Bu örgütlerin hedefi, Yahudi gasp alanlarını genişletmek ve Filistin’in demografik yapısını köklü bir şekilde değiştirmek1 olmuştur (Kılınç, 2023: 68-70).

Siyonist örgütlerin terörist eylemleri, özellikle Deyr Yasin Katliamı gibi trajik olaylarla zirveye ulaşmıştır. Bu katliamda, , ve yaşlılardan oluşan yüzlerce masum sivil vahşice katledilmiştir. Siyonist gruplar, Filistinlilere köyü terk etmeleri yönünde uyarılar yaptıklarını iddia etse de gerçekte köylülere kaçış fırsatı dahi tanımamış ve bu korkunç katliam, halk üzerinde derin bir etki bırakmıştır (Hirst, 2015: 292-293). Menahem Begin’in ifadesiyle, bu katliam, İsrail’in kurulması için kritik bir adım olmuştur ve Filistinlilerin kitlesel göçüne yol açmıştır. Filistin topraklarının büyük bir kısmı bu süreçte ele geçirilmiş ve nüfus yapısı İsrail lehine değişmiştir (Garaudy, 2017: 189).

1948 öncesinde siyonist örgütlerin gerçekleştirdiği şiddet eylemleri, sadece bölgesel bir çatışma değil, aynı zamanda uluslararası alanda büyük etkiler yaratan ideolojik bir hareketin parçası olmuştur. İsrail’in kurulmasıyla bu örgütler, İsrail Savunma Kuvvetleri’ne (IDF) entegre olmuş ve yeni devletin güvenlik yapısını şekillendirmiştir. Hagana, Irgun ve Stern (Lehi) gibi siyonist terör örgütlerinin militanları, İsrail’in kuruluşunda askeri ve siyasi açıdan önemli roller üstlenmiş, örgüt liderleri ise başbakanlık gibi yüksek mevkilerde görev almıştır. Bu süreç, İsrail’in güvenlik altyapısını oluşturmuş ve devletin hem savunma hem de saldırgan bir terör yapısının temellerini atmıştır2 (Sağlam, 2023: 1677).

İsrailli tarihçi Ilan Pappe, Modern Filistin Tarihi adlı eserinde, siyonist örgütlerin 1948’deki İsrail’in kuruluş sürecinde gerçekleştirdiği eylemleri ayrıntılarıyla açıklamış, 370 Filistin köyünün sistematik bir şekilde haritadan silindiğini ve bunun yalnızca askeri bir strateji değil, aynı zamanda bir etnik temizlik politikası olduğunu vurgulamıştır (2007: 190-199). Bu süreç, İsrail’in kurulmasıyla bölgesel çatışmaların kalıcı hale gelmesine neden olmuş ve uluslararası politikaları derinden etkilemiştir.

İsrail’in kuruluşu ve Nekbe, Orta Doğu’nun siyasi yapısını derinden etkilemiştir. 1948’deki savaş sonucunda Filistin topraklarının yüzde 77’si işgal edilerek 750 bin ila 1 milyon mülteci durumuna düşürülmüştür. 675 köy yok edilmiş, Kudüs bölünmüş ve ile Gazze Şeridi farklı ülkelerin denetimine girmiştir. Bu süreçte, siyonist terör örgütleri olan Hagana, Irgun ve Stern (Lehi), İsrail’in kuruluşunda önemli rol oynamış, Filistinlilere yönelik saldırılarla toprakları genişletmeye çalışmışlardır. Bu eylemler, bölgenin demografik yapısını değiştirmiş ve in artmasına yol açmıştır (Altun, 2020: 10; Salih, 2023: 29).

Siyonist terör örgütlerinin faaliyetleri, yalnızca İsrail’in kurulmasında değil, aynı zamanda Orta Doğu’da günümüze kadar süren çatışmaların temelinin atılmasında belirleyici bir rol oynamıştır. İsrail’in doğuşu, yalnızca bir devletin kurulması değil, terörle özdeşleşen bir yönetim anlayışının başlangıcı olarak tarihe geçmiştir (İşler, 2024: 88).

KAYNAKÇA

  • Altun, Fahrettin (2020). Yüzyılın İşgali: Tek Taraflı Planların Gölgesinde Filistin. İstanbul: Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Yayınları.
  • Garaudy, Roger (2017). İsrail: Mitler ve Terör, çev.: C. Aydın. İstanbul: Türk Edebiyatı Vakfı Yayınları.
  • Hirst, David. (2015). Silah ve Zeytin Dalı: Ortadoğu’da Şiddetin Kökenleri, çev.: T. Demirtaş. İstanbul: İyidüşün Yayınları.
  • İşler, Ahmet (2024). İşgal Sürgün ve Katliamlarım Gölgesinde Filistin Mücadelesi. Konya: Tezkire Yayınları.
  • Kılınç, Taha (2023). “Adım Adım Tarihi Filistin’in Parçalanışı: Siyonist İşgal”. Derin Tarih, (140), 68-69.
  • Öke, M. Kemal (2021). Siyonizm ve Filistin Sorunu (1880-1923). İstanbul: Timaş Yayınları.
  • Pappé, Ilan (2007). Modern Filistin Tarihi, çev.: N. Plümer. Ankara: Phoenix Yayınları.
  • Sağlam, Mete (2023). “İngiliz Manda Yönetimi Altındaki Filistin’de Yahudilerin Uyguladığı Baskı ve Şiddet (1920-1948)”. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 23 (3), 1677.
  • Salih, Muhsin Muhammed (2023). Filistin Meselesinin Değişmez Gerçekleri, çev.: M. Kurşunlu & M. Nuri Uçar. İstanbul: Nida Yayınları.

ATIF İÇİN

ATIF İÇİN

İşler, Ahmet. “Siyonist Terör Örgütleri”. Filistin Sözlüğü. ed. Hasan Yücel Başdemir - Metin Uçar. 1351-1353. Ankara: Anadolu Ajansı - AA Kitap, 2026.