Veri Bulutları
İNG
Data Cloud
ALM
Datenwolken als Völkermordwaffe
FRA
Informatique en Nuage
ARA
الحوسبة السحابيّة
Veri bulutları ve dijital teknolojiler, ’de baskı ve kontrol mekanizmalarının önemli bir parçası haline gelmiştir. yönetimi; in hareketlerini, iletişimlerini ve sosyal faaliyetlerini izlemede veri toplama, yüz tanıma sistemleri ve araçları kullanmaktadır. Bu tür teknolojiler, işgal altındaki bölgelerde yaşayan Filistinlilerin özgürlüklerini kısıtlamak, faaliyetlerini bastırmak ve toplumsal baskı oluşturmak için uygulamaya sokulmaktadır. Büyük ölçekli veri toplama, Filistinlilere karşı ayrımcı politikaların uygulanmasını kolaylaştırırken, bu veriler, askeri operasyonların ve hedefli saldırıların planlanmasında da rol oynamaktadır. Dijital ların kontrolü ve bilgi akışının sınırlandırılması, Filistin toplumunun , sosyal ve kültürel olarak izole edilmesine neden olmaktadır.1
İsrail’in uyguladığı “Büyük Veri” gözetimi, Filistinlilerin iletişimlerini, sosyal medya aktivitelerini ve fiziksel hareketlerini toplu olarak analiz ederek potansiyel tehditleri belirlemek bahanesiyle bireyleri hedef almaktadır. Bu veriler, askeri operasyonların planlanmasında ve hedefli suikastlarda kullanılmaktadır. Örneğin; veri analizi yoluyla oluşturulan risk profilleri, bazen hatalı bilgiler veya önyargılı algoritmalar (bkz. Mohamed, 2024) nedeniyle sivillerin zarar görmesine yol açmaktadır. Gözetim araçlarının yanı sıra İsrail, Filistin’in dijital altyapıya erişimini de kısıtlamaktadır. İnternet erişim hızlarının yavaşlatılması, iletişim ağlarının denetimi ve sık sık uygulanan dijital abluka,2 Filistinlilerin ekonomik ve sosyal olarak izole edilmesine neden olmaktadır. Bu kısıtlamalar, Filistin toplumunun bilgiye erişimini sınırlayarak , ticaret ve ifade özgürlüğünü baltalamaktadır.
Mart 2021’de iki teknoloji devi olan Google ve Amazon ile İsrail bulut bilişim hizmetlerine yönelik 1,2 milyar dolarlık bir sözleşme imzalamıştır. İki şirket; İsrail’e Nimbus Projesi 3olarak bilinen proje kapsamında yüz tanıma, duygu tanıma, biyometri ve demografik bilgiler de dahil olmak üzere veri depolama, işleme ve analiz etme kapasitesi sağlamaktadır (Kwet, 2024). Uluslararası Af Örgütü’nün (Human Rights Watch, 2021) İsrail’in yüz tanıma yöntemini kullanmasına ilişkin hazırladığı raporda, güvenlik güçlerinin Filistinlilere ait biyometrik verileri rızaları olmaksızın topladığı belgelenmiştir. Rapora göre İsrail, yüz tanıma yöntemini kullanarak Filistinlilere ait devasa bir veri tabanı oluşturdu ve bu veri tabanını hareket özgürlüğünü kısıtlamak ve kitlesel gözetim yapmak için kullandı (Robins-Early, 2024). 4
DİPNOTLAR
- 1.Ayrıca bkz. Dijital Çatışma; Dijital İşgal; Dijital Sansür; Dijital Sömürgecilik
- 2.Ayrıca bkz. Abluka; Gazze Abluka Kültürü; Güvenlik Sorunu
- 3.Ayrıca bkz. Teknolojik Soykırım
- 4.Ayrıca bkz. Dijital Mahremiyet
AYRICA BAKINIZ
KAYNAKÇA
- Human Rights Watch (2021). A Threshold Crossed: Israeli Authorities and the Crimes of Apartheid and Persecution. Erişim Tarihi: 01.12.2024, https://www.hrw.org/report/2021/04/27/threshold-crossed/israeli-authorities-and-crimes-apartheid-and-persecution.
- Kwet, Michael (2024). “How US Big Tech Supports Israel’s AI-Powered Genocide and Apartheid”. Aljazeera. Erişim Tarihi: 01.12.2024, https://www.aljazeera.com/opinions/2024/5/12/how-us-big-tech-supports-israels-ai-powered-genocide-and-apartheid.
- Mohamed, Sakina (2023). “How Biased is ChatGPT When Discussing the Palestine-Israel Issue?”. Bernama Garassi. Erişim Tarihi: 01.12.2024, https://garasi.bernama.com/explainers/chatgpt-bias-palestine.
- Robins-Early, Nick (2024). “How Israel Uses Facial-Recognition Systems in Gaza and Beyond”. The Guardian. Erişim Tarihi: 01.12.2024, https://www.theguardian.com/technology/2024/apr/19/idf-facial-recognition-surveillance-palestinians.
OKUMA ÖNERİLERİ
- Alan, Ümit (2023). “Zalimin Shadowbanning’i Varsa, Mazlumun Algospeak’i Var”. 10Haber. Erişim Tarihi: 01.12.2024, https://10haber.net/yazarlar/umit-alan/zalimin-shadowbanningi-varsa-mazlumun-algospeaki-var-275493/.
ATIF İÇİN
ATIF İÇİN
Şenyüz, Bilge. “Veri Bulutları”. Filistin Sözlüğü. ed. Hasan Yücel Başdemir - Metin Uçar. 1563-1565. Ankara: Anadolu Ajansı - AA Kitap, 2026.