İstiğase
İNG
Benevolence
ALM
Istighatha (Hilferuf/Flehen um Hilfe)
FRA
appel de Détresse (SOS)
ARA
الاستغاثة
İstiğase; sığınmak, iltica etmek, yardım isteği, imdat çağrısı veya acil müdahale talebi anlamlarına gelmektedir. Sıkıntıda olan kimse istiğase eder (Hoşafçı, 2009: 268). Bugün ve diğer işgal altındaki Filistin topraklarında, siyonist işgal güçlerinin saldırılarına maruz kalan halkı, bu kavramla dünyaya seslenmektedir. Kundaklama, yağma, yıkım, suikastlar, zorla yerinden etme, mülksüzleştirme ve her türlü zulüm karşısında savunmasız kalan siviller, öncelikle Müslümanlara, sonra Arap halklarına ve nihayetinde tüm insanlığa ulaşabilmek için “istiğase” çağrısında bulunmaktadır. Bu çağrı, işgalin yarattığı insanlık dramına1 karşı uluslararası toplumun dikkatini çekme çabasının bir ifadesidir.
Masumlara yapılan zulüm karşısında, insanları vicdanlı olmaya çağırma ve insanlığın sorumluluklarını hatırlatma çabası (Chomsky & Pappe, 2016: 121), tarihin acı bir tekerrürüne işaret etmektedir. 1500’lü yıllarda (1499-1567) Endülüs’te yaşanan katliamlar ve Müslümanların yardım çığlıklarına gösterilen duyarsızlık (Bilgin, 2010: 53-76), bugün Filistin’in istiğase çağrıları karşısında sergilenen kayıtsızlıkla benzerlik taşımaktadır. Bu durum, yalnızca bir vicdan sorunu değil, aynı zamanda İslam coğrafyasının parça parça işgaline zemin hazırlayan stratejik bir tehdittir. Dolayısıyla Filistin, lokal bir toprak anlaşmazlığından ibaret değildir. Buradaki , yalnızca in özgürlük mücadelesi değil, aynı zamanda Suriye başta olmak üzere tüm Müslüman topraklarının işgal, fitne ve kaos tehdidi altında olduğunun göstergesidir (Bozkurt, 2020: 53). Müslümanların sessizliği, kendileri ve/veya kendi grupları için geçici bir güven hissi verse de gerçekte kendilerini bekleyen büyük bir tehlikeye işaret etmektedir.
Endülüs’ün on yıllarca süren umutlu bekleyişinin nasıl bir trajediye dönüştüğü düşünüldüğünde bugün Filistinlilerin istiğaleri çok daha anlaşılır olacaktır. Tarihin tekerrür etme riski, Endülüs’ün kaderinin Filistin’de yaşanabileceği endişesini doğurmaktadır. İstiğase kavramı, bu nedenle yalnızca bir yardım çağrısı değil, aynı zamanda hafızayı canlandırarak geleceği inşa etme çabasıdır (Bakış, 2024: 162). Müslümanların bu çağrıya kolektif bir direnişle cevap vermesi, tarihin hatalarından ders almanın en somut yolu olacaktır.
Filistin’i ve tüm Müslüman topraklarını korumanın tek yolunun, üne karşı küresel bir intifada hareketi olduğu düşünülebilir (Birsaygılı Mut, 2022: 243). Bu mücadele, yalnızca ortak bir direnişle mümkün olacaktır (Mourad, 2004: 291). Sistematik etnik temizlik politikalarına karşı bilinçli ve bütünlüklü bir duruş sergilemek (Pappe, 2022: 245-280), Orta Doğu diye parçalanmaya çalışılan İslam coğrafyasının varlığını sürdürebilmesinin temel şartıdır (İ.H.H. Komisyon, 2006: 127-139). Ancak bu açık tehdide karşı kayıtsız kalan Müslümanlar, Filistinliler tarafından “istiğase çağrılarıyla” uyarılmaya çalışılmaktadır. Böylece ve destekli siyonist in ve onun Batılı işbirlikçilerinin sahnelediği sözde “Orta Doğu planları” (Çubukçu, 2004: 198) reddedilmekte ve bunlara karşı milli bilinç canlandırılmak istenmektedir.
DİPNOTLAR
- 1.Bkz. İnsani Kriz
AYRICA BAKINIZ
KAYNAKÇA
- Bakış, M. Latif (2024). “Filistin Direnişinin ve Siyonizm Terörünün Tarihe Kaydolmasında ‘Kavramsallaştırma’nın Önemi Üzerine Bir Değerlendirme”. İbrahim Özcoşar vd. (Ed.), Akademi ve Siyonizm Baskılar, Korkular ve İtirazlar (s. 135-179). Mardin: Mardin Artuklu Üniversitesi Yayınları.
- Bilgin, Feridun (2010). “Gırnata’nın İşgali (1492) Sonrasında Endülüs’teki Müslümanların Asimilasyonu”, Mukaddime, S. 2, ss. 53-78.
- Birsaygılı Mut, Peren (2022). Kalem ve Tüfek, Büyük Filistin İsyanından Portreler (1936-1939). İstanbul: Farabi Kitap.
- Bozkurt, Celil (Ed.) (2020). Filistin Mektupları, İngiliz Mandası Altında Filistin’de Arap-Yahudi Çatışmaları (1938-1939). İstanbul: Post Yayın Dağıtım.
- Chomsky, Noam & Pappe, Ilan (2016). Filistin Üzerine Konuşmalar, çev.: Solmaz Kâmuran. İstanbul: İnkılâp Kitabevi.
- Çubukçu, Mete (2024). Bizim Filistin, Bir Direnişin Tarihçesi. İstanbul: Metis Yayınları.
- Hoşafçı, Ali (hz.) (2009). Çekmek Selefiler ve Tasavvufçuların Görüşleri. İstanbul: Yasin Yayınevi.
- İ.H.H. Komisyon (2006). Filistin: Ortadoğu’da Bitmeyen Varoluş Mücadelesi. İstanbul: İ.H.H. İnsani Yardım Vakfı.
- Mourad, Kenizê (2004). Toprağımızın Kokusu, Filistin ve İsrail’in Sesleri, çev.: M. Nedim Demirtaş. İstanbul: Everest Yayınları.
- Pappe, Ilan (2022). Filistin’de Etnik Temizlik, çev.: Yankı Deniz Tan. İstanbul: İntifada Yayınları.
OKUMA ÖNERİLERİ
- Atalık, Yalçın (1998). Klasik Arap Şiirinde İsti’taf [Basılmamış Yüksek Lisans Tezi]. Kırıkkale: Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
- Meşe, Ramazan (2019). Endülüs ve Arap Şiirinde Özür ve Merhamet. Kayseri: Kimlik Yayınları.
- Pappe, Ilan (2020). Unutulmuş Filistinliler, İsrail’deki Filistinlilerin Tarihi, çev.: Tuğçe Ersoy Ceylan. İstanbul: Küre Yayınları.
- Ünlü, Ahmet Mahmut (2010). Bedir Ehli İle Tevessül ve İstiğaseler. İstanbul: Ârifân Yayınları.
ATIF İÇİN
ATIF İÇİN
Bakış, Mehmet Latif. “İstiğase”. Filistin Sözlüğü. ed. Hasan Yücel Başdemir - Metin Uçar. 835-836. Ankara: Anadolu Ajansı - AA Kitap, 2026.