Siyoniyat
İNG
Zioniyyat
ALM
Zionistin
FRA
Sioniyyât
ARA
الصهيونِيّات
Siyoniyat; el koyma, çökme, araklama, gasbetme ve bütün bunları meşru görüp yapmayı kendisine hak görme anlamındaki “siyonlama” kavramı ile israiliyat kavramının bileşiminden ya da çağrışımından üretilmiştir. ve destekçilerinin tarihi saptırma, gerçekleri çarpıtma, gizleme, uydurma ve kandırma amacıyla propaganda yapmaya yönelik üretilen her türlü yalan veya yanlış bilgi, doküman, görsel, video, belge, hikâye gibi içerikleri anlatan bir kavramdır.
İsrail ve siyonist çevrelerin uydurma bilgilerle kendi çıkarları doğrultusunda, soykırımlarını meşrulaştırmaya, insanlığı kandırmaya ve gerçeği ters yüz etmeye çalıştığı bir zamanda1, bu çabayı tanımlayacak bir kavrama fazlasıyla ihtiyaç bulunmaktadır. Literatürde kullanılan israiliyat kavramını anlam kaymasına uğratarak, sözü edilen muhtevayı de kapsayacak şekilde kullanmak akla gelebilecek çözüm yollarından biridir. Ancak bu yaklaşım bazı sorunlar içermektedir.
İsrailiyat, esasen İslami literatürde başta tefsir alanı olmak üzere geniş bir kullanıma sahiptir. İsrailiyat, “lik ve lıktan İslâm kaynaklarına geçtiği kabul edilen bilgiler için kullanılan bir terim”dir (Hatiboğlu, 2025). Kavram daha çok dini bilgilerin kaynağı bağlamında kullanılmaktadır. Bu anlamda İsrail’in ve siyonist destekçilerinin gerçekleri çarpıtmak için ürettikleri bilgi ve belgeleri İsrailiyat olarak nitelendirmek iki açıdan uygun görünmemektedir:
İlk olarak israiliyat kavramında mutlaka bilinçli bir saptırma, amaçlı bir yanlış bilgi üretimi söz konusu olmayabilir. Bu tür bilgiler, İslami kaynaklara uzun tarih sürecinde dikkatsizlikten, özensizlikten ya da esinlenmekten kaynaklanarak geçmiş olabilir. Oysa siyonist çevrelerin ortaya koydukları dezenformasyon (kasıtlı üretilen yanlış bilgi) ve mezenformasyon (yanlış bilgi) faaliyetleri israiliyat kavramının amacını, içeriğini ve kapsamını fazlasıyla aşmaktadır.
İkinci olarak İslami literatürde yüzyıllardır kullanılan israiliyat kavramını siyonist çevrelerin gayri insani, gayri ahlaki ve gayri vicdani bir şekilde bilinçli olarak yaptıkları çarpıtmalar için de kullanmak, kavramı hak etmediği kadar ağır bir anlam kaymasına uğrattığı için uygun görülmemektedir. İsrailiyat rivayetlerini genel bir bakış açısıyla toptan yok saymayı uygun bulmayan alimler ve yaklaşımlar da söz konusudur (Akyüzoğlu, 2016; Mürsel & Ünsal, 2020).
Bu çerçevede siyonlama ve israiliyat kavramlarının bileşiminden oluşan siyoniyat kavramı, duyulan ihtiyacı karşılamak için çok daha uygun görünmektedir. Üstelik siyoniyat kavramı sadece dini çalışmalar bağlamında değil, İsrail’in ve siyonist çevrelerin yapmakta ve yaymakta olduğu tahrifat, çarpıtılmış, uydurulmuş bilgi-belge bağlamında2, siyaset bilimi, uluslararası ilişkiler, medya, kültürel çalışmalar vb. sosyal bilimlerin bütün alanlarında da kullanılabilir. Böylelikle İsrail ve siyonist çevrelerce üretilen her türlü kuşkulu bilgi, siyoniyat bağlamında değerlendirilerek gerçeğin daha fazla araştırılması, daha fazla uyanık olunması gerekliliğine dair bir farkındalık oluşması sağlanabilir.
DİPNOTLAR
AYRICA BAKINIZ
KAYNAKÇA
- Akyüzoğlu, Hüseyin (2016). “Elmalılı M. Hamdi Yazır’ın Tefisirinde İsrailiyat Rivayetlerine Yaklaşımı”. EKEV Akademi Dergisi, (65), 295-311.
- Mürsel, Ethem & Ünsal, Ramazan (2020). “Kur’anı Anlamada İsrailiyat’ın Rolü”. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 7 (2), 1720-1744.
- Hatiboğlu, İbrahim (2001). “İsrailiyat”. TDV İslam Ansiklopedisi, 23, 195-199.
OKUMA ÖNERİLERİ
- Bülbül, Kudret (2024). “Soykırımı Gizleyen Siyonlaşmış Kavramlara Karşı Yeni Öneriler”. İbrahim Özcoşar; Yunus Cengiz; Ahmet Kırkan; Sibel Ceylan Yiğit & Meltem Dilek (Ed.), Akademi ve Siyonizm: Baskılar, Korkular, İtirazlar (s.235-260). Mardin: Mardin Artuklu Üniversitesi Yayınları.
ATIF İÇİN
ATIF İÇİN
Bülbül, Kudret. “Siyoniyat”. Filistin Sözlüğü. ed. Hasan Yücel Başdemir - Metin Uçar. 1353-1354. Ankara: Anadolu Ajansı - AA Kitap, 2026.